breinillusiesskepsis

over brein, illusies en skepsis

Zelfmisleiding is wijdverspreid onder de mens. Ons brein komt met een aantal blinde vlekken die je maar beter kunt leren zien.

geluksuccesbalans

over geluk, succes en balans

Wat is dat vluchtige, ongrijpbare ding dat wij geluk noemen eigenlijk? Valt er een prijskaartje aan te hangen? Kun je er beter in worden?

liefderelatieseks

over liefde, relatie en seks

Wat mensen écht belangrijk vinden, is de verbinding met andere mensen. Goede communicatie is de sleutel.

skepsis

Homeopathie rukt op in Duitsland

Ik zal me er niet bij iedereen populair mee maken, maar ik ben er wel uit: homeopathie is goedbedoelde placebo. Oftewel: het werkt alleen in sommige gevallen omdat we geloven dat het werkt. Zoals hekserij, voodoo of bidden. En dat is in veel gevallen oké. In andere gevallen is het minder onschuldig: wanneer homeopaten hun cliënten laten geloven dat hun niet-werkende medicijn een goed alternatief is voor malaria bijvoorbeeld.

Psychologisch woordenboek: moraalridder

Het verschil tussen goed en kwaad, recht en onrecht: de moraalridder weet hoe het zit en steekt het niet onder stoelen of banken. Hij is allergisch voor egoïsme en hedonisme en houdt zijn blik onafgebroken op het groter belang. Hoe weet een moraalridder wat goed en rechtvaardig is? Zijn zorgvuldig opgebouwde ideaalbeeld heeft vaak - maar niet altijd - een enigszins dogmatische of religieuze inslag. Of het nou gaat over het stelen van snoep, seks op tv, grootschalige bouwfraude, de juiste normen voor mens, dier en milieu; scherp als een havik ziet de moraalstrijder het schrille contrast tussen zijn ideale wereld en de werkelijkheid van alledag. Omdat een groot aantal spelbrekers om een ander favoriet wereldbeeld vechten, heeft de moraalridder nogal eens strijd met zijn omgeving. Een beetje ridder is gelukkig niet bang voor ruzie. Het vervult zijn leven.

Een van mijn favoriete moraalridders is ex-goochelaar James Randi.

Psychologisch woordenboek: pareidolie

Pareidolie is de aangeboren neiging van de hersenen om onduidelijke en willekeurige waarnemingen betekenis te geven. De naam is afgeleid van de Griekse woorden para (naast) en eidolon (beeld). Ons brein is getraind om snel verbanden te leggen tussen de verschillende stimuli die het ontvangt. Het is een nuttig overlevingmechanisme. Een stuk touw zou een slang kunnen zijn, de schaduw van de plant een enge man met een hark, een verdord herfstblad een gevaarlijke spin. Andere voorbeelden van pareidolie: het zien van een menselijk gezicht in een wolk en Jezus Christus in een visstick, of het horen van geheime boodschappen in achteruit gespeelde muziek van de Beatles. Laten we de proef op de som nemen: check onderstaand filmpje en luister naar de Carmina Burana. Het zal nooit meer hetzelfde zijn.

De echte tekst staat hier.

Het werkelijkheidscentrum in je hersenen

Onze hersenen zijn in staat om over allerlei waarschijnlijke en onwaarschijnlijke scenario's na te denken, maar alleen door regelmatige toetsing aan de werkelijkheid wordt er een enigszins bruikbaar beeld van onszelf en de wereld gemaakt dat we voor ‘echt’ aannemen. Sommige gedachten voelen waar, andere niet.

Psychologisch woordenboek: bijgeloof

We kennen allemaal de behoefte toekomstige gebeurtenissen te willen beïnvloeden door handelingen te doen of zaken te vermijden die er op zich niks mee te maken hebben. Bijgeloof komt voort uit de menselijke behoefte om de wereld om ons heen, en onze rol daarin, te kunnen duiden. Het verkleint de angst voor het onbekende. Hoewel de meeste Nederlanders zeggen er te nuchter voor te zijn zullen ze toch niet snel hun trouwerij op vrijdag de 13e plannen en slingert er in menig huis wel ergens een geluksonderbroek rond. Je weet maar nooit! Is bijgeloof echt allemaal onzin? Wordt ons leven als het erop aankomt niet geregeerd door willekeur? Niet helemaal, zelfs een illusionair gevoel van controle kan helpen dingen tot een goed einde te brengen. Het wordt pas gevaarlijk als je denkt niet zonder de rituelen te kunnen, omdat er anders slechte dingen gaan gebeuren. Dan voedt het bijgeloof juist de angst en kun je er maar beter van genezen zijn.

Het geheim van het zelfhulpboek: doe en leer!

‘Think like a man, act like a woman; The Secret; De psychologie van verandering; Heel je leven; Awaken the giant within; The Law of Attraction; The Power of Now.’

Titels van succesvolle zelfhulpboeken, therapieën en workshops klinken simpel en krachtig. Als ze niet revolutionair en radicaal vernieuwend zouden klinken zou je de boodschap niet kopen. De bedenkers weten dat. Je moet de ideeën consumeren alsof het de eerste keer is: zo hebben ze de meeste impact. We hebben allemaal weerstand tegen verandering, daarom moeten we overtuigd worden.

Alarm! Houd kinderen weg van computer en tv!

Weer een paniekzaaierig, eenzijdig bericht naar aanleiding van psychologisch onderzoek. Nu.nl pakt uit: "Volgens Britse wetenschappers kan twee uur per dag besteden aan gamen of televisie kijken psychologische problemen bij kinderen veroorzaken, ook al besteden ze de rest van de dag aan fysieke activiteiten." Geen verdere nuancering.

Misverstand: iemand die dood wil, hou je toch niet tegen

Antonie Kamerling heeft het onomkeerbare gedaan: op 6 oktober jongstleden heeft hij zijn leven beëindigd. Ik weet weinig van hem, maar zijn veelbesproken daad heeft de laatste dagen ook mijn gedachten beheerst. "Zo'n mooie man met zoveel geluk en succes. Hoe kan zoiets?", zei vriendin Babette van Veen. Het geeft te denken. Objectief gezien was hij erg succesvol. Een leuke, frisse jongen die deed waar hij van hield, acteren en muziek maken, en daarom geprezen werd. Een leuke vrouw, twee adorabele kinderen. Veel vrienden blijkbaar. Hoe kon het zo mis gaan?

Pagina's